Peynir Tezgâhlarında Yeni Dönem Başlıyor! Üretimden Etikete Kadar Kurallar Baştan Değişti
Peynir üreticilerini, süt ürünleri işletmelerini ve tüketicileri yakından ilgilendiren yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği yürürlüğe girdi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan düzenlemeyle peynirlerin üretiminde kullanılabilecek içerikler, olgunlaştırma süreleri, etiket bilgileri ve muhafaza koşulları yeniden belirlendi. Yeni kurallar kapsamında bazı katkı maddelerinin kullanımına sınırlamalar getirilirken, tüketicilerin satın aldıkları peynir hakkında daha açık ve doğru bilgi edinmesini sağlayacak etiketleme şartları da oluşturuldu. İşletmelere yeni düzenlemelere uyum sağlamaları için 30 Nisan 2027 tarihine kadar süre tanındı. Gazipaşa Haberleri olarak, Türkiye genelindeki süt ve süt ürünleri sektörünü yakından ilgilendiren bu önemli değişikliğin üreticilere, işletmelere ve tüketicilere yansımalarını ele alıyoruz.
Peynir Üretiminde Kullanılabilecek Maddelere Yeni Sınırlamalar Getirildi
Yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği ile peynir üretiminde kullanılabilecek bileşenler yeniden düzenlendi. Buna göre süt proteini dışındaki proteinlerin, nişasta ve nişasta bazlı ürünlerin, jelatinin, soya ürünlerinin ve süt yağı dışında kalan hayvansal veya bitkisel yağların peynir üretiminde kullanılması yasaklandı.
Düzenlemede sınırlı bir istisnaya da yer verildi. Yalnızca çeşnili taze peynirlerde, teknolojik gereklilikler doğrultusunda ve izin verilen miktarlarda stabilizör amacıyla nişasta kullanılabilecek.
Bu değişiklik, peynir üretiminde kullanılan hammaddelerin ve ürün bileşiminin daha belirgin kurallara bağlanmasını amaçlıyor. Özellikle geleneksel peynir üretimi yapan işletmelerin, kullandıkları malzemeleri ve üretim süreçlerini yeni tebliğe göre gözden geçirmeleri gerekiyor.
Çiğ Sütten Üretilen Peynirlerde Dört Ay Olgunlaştırma Şartı
Yeni düzenlemenin önemli başlıklarından biri de çiğ sütten peynir üretimi ve olgunlaştırma süresi oldu.
Çiğ sütten veya termizasyon işlemi uygulanmış sütten üretilen, telemesi haşlanmamış peynirlerin piyasaya sunulabilmesi için en az dört ay olgunlaştırılması zorunlu hâle getirildi.
Termizasyon, çiğ süte uygulanan ve mikroorganizma sayısını azaltmayı amaçlayan hafif bir ısıl işlem olarak tanımlanıyor. Ancak bu işlem, pastörizasyonla aynı uygulama değil.
Olgunlaştırılmadan satışa sunulacak peynirlerde ise kullanılan çiğ sütün en az pastörizasyon normlarında ısıl işlemden geçirilmesi gerekecek. Böylece peynirin üretim yöntemi ve piyasaya sunulma koşulları arasında daha açık bir ayrım oluşturuluyor.
Bu düzenleme, özellikle geleneksel yöntemlerle peynir üreten küçük ve büyük ölçekli işletmelerin üretim süreçlerini yeniden değerlendirmelerini gerektiriyor.
Peynir Etiketlerinde Yeni Dönem: 3 Milimetrelik Yazı Şartı
Yeni tebliğ, peynirlerin tüketiciye sunulduğu ambalajlar üzerindeki bilgileri de yeniden düzenledi. Bundan böyle peynirlerin yağlılık sınıfı ve olgunlaşma durumu, ürün adıyla birlikte etikette belirtilecek.
Olgunlaştırılarak piyasaya sunulan peynirlerde üretim tarihinin gün, ay ve yıl şeklinde yazılması ve olgunlaştırma süresinin belirtilmesi zorunlu olacak.
Dikkat çeken bir diğer değişiklik ise çiğ sütten üretilen peynirlerin etiketlerine ilişkin oldu. Prosesinde pastörizasyona eşdeğer ısıl işlem bulunmayan çiğ sütten veya termizasyon uygulanmış sütten üretilen, telemesi haşlanmamış peynirlerde “çiğ sütten üretilmiştir” ifadesinin bulunması gerekecek.
Bu ibarenin ürün adıyla aynı yüzde ve en az 3 milimetre punto büyüklüğünde yazılması zorunlu olacak. Böylece tüketicilerin satın aldıkları peynirin üretim yöntemi hakkında daha kolay bilgi edinmesi hedefleniyor.
Peynir Ambalajlarında Kullanılamayacak İfadeler Belirlendi
Yeni düzenlemeyle tüketiciyi yanıltabilecek bazı tanımlamaların peynir etiketlerinde kullanılmasına da sınırlama getirildi.
Buna göre “köy peyniri”, “geleneksel peynir”, “doğal peynir” ve “çiftlik peyniri” gibi ifadeler ürün etiketlerinde kullanılamayacak.
Farklı hayvan türlerinden elde edilen sütlerin karıştırılmasıyla üretilen peynirlerde ise kullanılan süt türlerinin, miktarlarına göre çoktan aza doğru sıralanarak etikette belirtilmesi gerekecek.
Çeşnili peynirlerde toplam çeşni oranı yüzde 6'yı, çeşnili taze peynirlerde ise yüzde 15'i aşamayacak. Şeker kullanılan çeşnili taze peynirlerde ayrıca ilave şeker oranının da etikette gösterilmesi zorunlu olacak.
Yeni kurallar, peynirlerin içeriklerinin daha anlaşılır biçimde sunulmasını ve ürün tanımlamalarının belirlenen standartlara uygun yapılmasını amaçlıyor.
Eski Kaşar İçin 120 Günlük Olgunlaştırma Kriteri
Peynir sektöründe dikkat çeken bir başka düzenleme de eski kaşar tanımlamasıyla ilgili oldu.
Yeni tebliğe göre en az 120 gün süreyle olgunlaştırılarak üretilen kaşar peynirlerinde “eski” ibaresi kullanılabilecek. Böylece ürünün olgunlaşma süresi ile ambalaj üzerinde kullanılan tanımlama arasında belirli bir standart oluşturuluyor.
Ayrıca peynirlerin piyasaya sunuluş biçimine, üretim tekniğine, şekline ve kullanım amacına göre “sürülebilir”, “ultrafiltrasyon”, “üçgen” ve “tost, pizza yapımında kullanılabilir” gibi ifadeler kullanılabilecek.
Ancak bu tanımlamaların tek başına ürün adı olarak kullanılması veya ürün adı algısı oluşturması mümkün olmayacak. Söz konusu ifadelerin yazı büyüklüğü de ürün adının yazıldığı puntodan daha büyük olamayacak.
Süt ve Peynir Üreticileri İçin Uyum Süreci Başladı
Yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği ile birlikte peynir üretiminde içerik, üretim tekniği, olgunlaştırma, etiketleme ve piyasaya arz koşulları yeniden belirlenmiş oldu.
Düzenleme kapsamında işletmelere yeni kurallara uyum sağlamaları için 30 Nisan 2027 tarihine kadar süre tanındı. Bu süre içerisinde üreticilerin reçetelerini, kullandıkları hammaddeleri, üretim yöntemlerini, ambalajlarını ve etiket bilgilerini yeni mevzuata göre değerlendirmeleri gerekiyor.
Gazipaşa Haberleri olarak, süt ve süt ürünleri sektörünü yakından ilgilendiren bu düzenlemenin özellikle geleneksel peynir üretimi yapan işletmeler açısından önemli bir değişim süreci başlattığını vurguluyoruz. Peynir üretiminde kalite, güvenilir içerik, doğru etiketleme ve üretim standartlarının birlikte değerlendirilmesi hem üreticilerin hem de tüketicilerin yararına olacaktır. Yeni dönemde üreticilerin mevzuata uyum sağlaması, tüketicilerin ise satın aldıkları ürünlerin içeriğini ve üretim özelliklerini daha bilinçli değerlendirmesi büyük önem taşıyor.
Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği, yeni peynir düzenlemesi, peynir üretimi, peynir etiketleme kuralları, çiğ süt peyniri, peynir olgunlaştırma süresi, eski kaşar, süt ürünleri mevzuatı, peynir katkı maddeleri, çeşnili peynir, pastörize süt, termizasyon işlemi, peynir üreticileri, süt ve süt ürünleri, gıda güvenliği, peynir standartları, Tarım ve Orman Bakanlığı, geleneksel peynir üretimi, peynir ambalajı, Gazipaşa Haberleri
İnternette En Çok Aranabilecek 10 Soru
1. Yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği nedir?
2. Yeni peynir yönetmeliği ne zaman yürürlüğe girdi?
3. Peynir üretiminde hangi katkı maddeleri yasaklandı?
4. Çiğ sütten yapılan peynir kaç ay olgunlaştırılmalı?
5. Peynir etiketlerinde hangi ifadeler yasaklandı?
6. Peynir etiketlerinde 3 milimetre yazı şartı nedir?
7. Eski kaşar peyniri kaç gün olgunlaştırılmalıdır?
8. Çeşnili peynirlerde izin verilen çeşni oranı ne kadar?
9. Peynir üreticileri yeni düzenlemeye ne zamana kadar uyum sağlamalı?
10. Yeni peynir tebliği tüketicileri nasıl etkileyecek?